“Çalışmak İbadettir” Diyerek Geçen Bir Ömür

 

Araç, araç üstü ekipman, iş makineleri ve treyler sektörlerinde yayım yapan Radüs Dergisi 90. sayısında kurucumuz Halil Kaya Gedik’e yer verdi.

Babası bakkallık yapan Halil Kaya Gedik, küçük yaşlardan itibaren ticaretin içinde bulur kendini. Henüz okul başlamadan babasının bakkal dükkanına gidip gelmeye başlayan küçük Halil, kısa süre içinde kasada durmaya başlar. 1940 yılında Uşak Müjde Mektebi’nde ilkokula başladıktan sonra da bakkalda çalışmaya devam eder Halil, fakat artık bir görevi daha vardır: Askerden gönderilen mektupları okumak. O yıllarda sayısı az olduğu için okur-yazar olanlar toplumda saygı görmektedir. Asker mektupları okuyarak birçok aileye yardımcı olan küçük Halil böylece “Halil Paşa” olur.

ERKEK SANAT ENSTİTÜSÜ İLE MESLEĞE ATILIR

Halil Kaya Gedik’in ilkokulu bitirdiği yıllarda, Uşak’ta yeni açılan Erkek Sanat Enstitüsü büyük ilgi görmektedir. Tulumlarını giymiş öğrenciler, “Mazimiz parlak, bilmeyiz yılmak. Aslan sanatkarın heybetine bak!” diye marşlar söyleyerek Uşak sokaklarında gezmektedir. Bu öğrencilere heves eden Halil Kaya Gedik de sanat okuluna gitmeye
karar verir. 1945 yılında Uşak Erkek Sanat Enstitüsü Torna Tesviye Bölümü’ne yazılan Halil Kaya Gedik, tüm öğrencilik yaşamında olduğu gibi burada da sürekli iftiharla geçer sınıflarını. Uşak Erkek Sanat Enstitisü’nden mezun olan Halil Kaya Gedik, 1951 yılında Yıldız Teknik Okulu Makine Teknikerliği Bölümü’ne başlar ve 1953 yılında mezun olur.  Makine teknikerliğini bitirdikten sonra eğitimine Almanya’da devam eden Halil Kaya Gedik, 1956 yılında Konstanz Devlet Üniversitesi Makine Mühendisliği ve Frankfurt`ta Alman Kaynak Cemiyetinin Kaynak Mühendisliği Bölümü’nden mezun
olur. İkinci Dünya Savaşı’ndan yeni çıkan Almanya’da iş olanakları sınırlıdır. Fakat başarılı olduğu için Halil’i çok seven
öğretmenleri, okulunu bitirene kadar MAN fabrikasında staj yapmasını sağlarlar. MAN fabrikasında tanıştığı bazı Rus ve Doğu Alman mühendisler Halil Kaya Gedik’e kaynak mühendisi olmasını telkin eder. Mühendislerin telkinleri ve dünyada yeni yeni gelişen bir alan olması nedeniyle kaynak mühendisi olmaya karar verir Halil Kaya Gedik. Geceleri kaynak kurslarına giderek belge alır ve makine mühendisliğinin yanında kaynak mühendisi de olmayı başarır.

TÜRKİYE’NİN İLK DİPLOMALI KAYNAKÇILARINDAN

Eğitiminin ardından Türkiye’ye dönen Halil Kaya Gedik, 1957 yılında Eskişehir Devlet Demiryolları Fabrikaları Kaynak
Grubu’nda çalışmaya başlar. Türkiye’nin ilk diplomalı kaynakçılarından olan Halil Kaya Gedik iyi bir ücretle işe başlar. Aynı yıl vatani görevi için Ankara Dışkapı’daki yedek subay okuluna gider. Eğitim döneminin ardından Çorlu’ya tayin edilir. Çorlu’da İnşaat Emlak Taburu’na binbaşı tayin edilir ve askerliğini demir yollarında sivil olarak tamamlar.
Askerliğin ardından çalışmaya devam eden Halil Kaya Gedik, 1958 yılında Uşak’ın ileri gelen ailelerinden Hacim ailesinin kızı Vala Hanım ile evlenir. Vala ve Halil Kaya Gedik çiftinin Hakkı ve Hülya isminde iki çocukları olur. Demir yollarında çalışmaya devam eden Halil Kaya Gedik aynı zamanda Türkiye’nin ilk yerli montaj arabası olan Devrim Projesi’nde görev alır.

FABRİKA MÜDÜRLÜĞÜ TEKLİFİ

1963 yılına gelindiğinde Halil Kaya Gedik hayatının geri kalanını etkileyecek önemli bir teklif alır. Perşembe Pazarı tüccarları ve Avrupalı bir şirket ortaklığıyla kurulan fabrikada müdür olması teklif edilir. İşi gereği tanıştığı pek çok Perşembe Pazarı tüccarı, çalışkanlığını ve titizliğini bildikleri Halil Kaya Gedik’in bu görevi üstlenmesini ister. Yabancı
Sermayeyi Teşvik Kanunu çerçevesinde Kartal’da kurulan bu fabrika ile Halil Kaya Gedik’in sanayicilik serüveni başlamış olur. Kaynak elektrot üretimi ile faaliyetlerine başlayan fabrika, zaman içinde gelişen teknolojik şartlar gereği kaynak teli imalatına da başlar. Kaynak elektrodu, belli çapı ve uzunluğu olan bir ürün olmasına karşın, kaynak teli makaralara sarılı ve kullanım sürekliliği daha uzun olan bir üründür. Kaynak teli imalatı, 1970’li yıllarda hız kazanan köprü ve gemi yapımı işlerine sunduğu avantajla Türk sanayisinin gelişimine de katkıda bulunur. Halil Kaya Gedik bir yandan fabrikanın gelişimi için çalışırken bir yandan da kaynak eğitimleri vermeye başlar. Sanayideki tüm kaynakçıları fabrikasına davet eder ve onlara 7-15 günlük eğitimler verir. Gidiş geliş masraflarına kadar tüm harcamaları üstlenen Halil Kaya Gedik, Milli Eğitim Bakanlığı’yla işbirliği içinde verdiği bu kurslar sayesinde yüzlerce diplomalı kaynakçı yetişmesini sağlar.
Böylece Türk sanayisinin gelişimine destek olurken aynı zamanda kendi ürünlerini de tanıtma fırsat yakalar.

TERMO VANA İLE DÖKÜM SEKTÖRÜNE GİRİLİR

Bu süreçte Halil Kaya Gedik’in başarılı yönetimini gören Perşembe Pazarı sanayicileri, kendilerinin kurduğu Termo
Vana fabrikasını da almasını teklif eder. Bu teklife olumlu bakan Halil Kaya Gedik hisseleri alarak 1967 yılında vana ve döküm sektöründe de çalışmaya başlar. Kuruluşunda beş dönümlük bir arazi üzerinde faaliyete geçmiş olan Kartal’daki fabrika zaman içinde 30 dönüme kadar büyür, fakat ürün çeşidinin ve kapasitenin sürekli artması sonucunda yetersiz kalmaya başlar. Bunun üzerine Pendik Yayalar’da 120 dönümlük arazi alınır ve üretim buraya taşınır. Pendik’e gelindiğinde de Kartal fabrikasındaki kaynak elektrodu üretimi devam eder. Pendik tesislerine geçildikten sonra kaynak elektrodu ve kaynak telinin yanında, yüzde 100 Türk sermayeli fakat Avusturya lisanslı bir şirket kurulur. Bu şirket ile GeKa markalı kaynak makinesi üretimi başlar. Yine bu yıllarda bazı yabancı firmaların kendi markaları ile üretim yapılması talepleri olur, o işler de yapılır. 1979 yılında İstanbul ve İzmir’de kurulan hassas döküm fabrikaları ile savunma, otomotiv ve tıp sanayilerinin ithalata dayalı hassas parçalarının üretimi ile Türkiye’de ilk kez hassas döküm teknolojisi üretim faaliyetleri başlar.

ŞİRKETLER GEDİK HOLDİNG ÇATISI ALTINDA TOPLANIR

1983 yılında ise Kaynak ve döküm arasındaki tamamlayıcı bazı şirketlerin de kurulmasıyla holdingleşme ihtiyacı ortaya
çıkar. İstanbul Fındıklı ve Perşembe Pazarı bölgesinde yerleşim temin edilir ve 1983 yılında bütün şirketler Gedik Holding çatısı altında toplanır ve aynı tarihte ikinci elektrot fabrikası olan Kartal Kaynak faaliyete geçer. Gedik Holding, kaynak elektroduyla başlayıp, kaynak teli ve kaynak makinesi ile devam eden üretimlerine, dünya pazarlarında yaşanan gelişmeler ışığında toz altı kaynak tozu, özlü tel gibi değişik kaynak malzemelerini de ekler. Müdür olarak geldiği fabrikada başarılı çalışmalara imza atan Halil Kaya Gedik, ortakların ısrarı ile hisse sahibi olur. İlerleyen süreçte Avrupalı ortakla yapılan görüşmeler sonucunda hisselerin tamamını alır ve 1985 yılında şirket yüzde 100 Türk sermayeli bir şirket halini alır. Holding bünyesindeki şirket sayısı bir dönem 26’ya kadar çıksa da, 1990’lı yılların sonlarına doğru benzer işleri yapan şirketler birleştirilir ve Gedik Holding bugünkü halini alır.

DÜNYA KAYNAK SEKTÖRÜNDE GEDİK MARKASI

Gedik Holding 1989 yılında ihracat departmanını kurar ve kısa zamanda dünyanın dört bir yanına ürün ihraç etmeye başlar ve dünya standartlarında yaptığı ürünlerle kısa sürede kendine yer edinmeyi başarır. İhracat hamlesi ile kurduğu dış ilişkiler ve kaynak üzerindeki uzmanlığı sayesinde Gedik Kaynak, önce Dünya Kaynakçılar Birliği’ne üye olur daha sonra da yönetim kurulunda yer alır. Gedik Kaynak, Dünya Kaynakçılar Birliği üyeliği ile kuruluşundan bugüne önem verdiği kaynak eğitimi çalışmalarını da uluslararası standartlara taşır. Birlik üyesi olarak kaynak eğitimi verme yetkisi alan Gedik Kaynak, 2008 yılından itibaren uluslararası kaynak mühendisliği eğitimi ve diploması verebilen bir eğitim kurumuna sahip.

2 GRAMDAN 20 KİLOGRAMA KADAR DÖKÜM

1980’li yıllarda başlayan hassas döküm alanının geliştirilmesi için 1990’lı yılların başında çalışmalar yoğunlaşır. Hassas döküm sanayisinin kuruluş amacı savunma sanayisi, uçak sanayisi ve medikal sanayisinde 2 gramdan 20 kilograma kadar işlemesiz mal üretmektir. Döküm ve diğer sınai faaliyetler için yapılan yeni yatırımlarla birlikte Pendik’teki fabrikalar yetersiz duruma gelince Sakarya Hendek 2. Organize Sanayi Bölgesinde 270 bin metrekare arazi satın alınır. İlk etapta 110 bin metrekarelik bu alanda tek parça halinde 25 bin metrekarelik bir fabrika kurulur ve böylece Pendik’teki hassas döküm ve kum döküm tesisleri Hendek’e taşınır.

BİR EĞİTİM GÖNÜLLÜSÜ

Başarılı bir sanayici olan Halil Kaya Gedik, eğitim alanında da büyük hizmetler verir. Gedik Holding tarafından 1994 yılında kurulan Gedik Eğitim ve Sosyal Yardım Vakfı (GEV), ülke eğitimine ve Türkiye’de kaynak teknolojisinin gelişimine önemli katkılarda bulunur. Gedik Eğitim ve Sosyal Yardım Vakfı kuruluşundan bugüne; Vala Gedik Uşak İlköğretim Okulu, Vala Gedik Uşak Ortaöğretim Kız ve Erkek Öğrenci Yurtları, Vala Gedik İstanbul Tuzla İlköğretim
İş Okulu, Vala Gedik Uşak Lisesi, Halil Kaya Gedik Uşak 1 Eylül Üniversitesi Eğitim Fakültesi ve Halil Kaya Gedik Pendik
Anadolu Meslek Lisesi gibi birçok eğitim projesine imza atmış bulunuyor. Halil Kaya Gedik bu okulların sadece yapımını
üstlenip devlete devretmekle yetinmez, okulların sorunlarıyla daima ilgilenir ve çalışmalarını kontrol eder. Bir eğitim
gönüllüsü olan Halil Kaya Gedik, çalışma hayatının son yıllarını Gedik Üniversitesi’nin yapımı ve geliştirilmesi çalışmalarına adar. Üniversitenin kuruluşunun ardından 2011 yılında Gedik Holding kurumsal dergisine verdiği bir röportajda, “Her gün işime büyük bir hevesle ve çalışma azmiyle geliyorum. Kendimi şimdi daha çok eğitimci olarak
tanımlıyorum ve mesaimin büyük kısmını okulla ilgili işlere ayırıyorum” der ve Gedik Üniversitesi öğrencilerine şu mesajı verir, “Gerçekten azmeden, çalışan, bizimle aynı duygu ve düşünceyi, heyecanı taşıyan gençlere her türlü imkanı sunmaya hazırız. İnsan kendine güvenirse başarmayacağı şey yoktur. Benim her zaman gençlere tavsiyem, çok çalışmalarıdır” der.

BAYRAĞI KIZINA TESLİM EDER

2007 yılına gelindiğinde Gedik Holding’de bayrak değişimi yaşanır. Halil Kaya Gedik fahri başkan olarak yönetimi kızı
Hülya Gedik’e devreder. Babası tarafından küçük yaşlardan itibaren işlerin başına geçmesi için yetiştirilen Hülya Gedik, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi’ni bitirdikten sonra Gedik Holding bünyesinde çalışmaya başlar. Ağırlıklı olarak dış ticaret birimlerinde görev almakla birlikte holdingin hemen her kademesinde çalışarak yönetim kurulu başkanlığına yükselen Hülya Gedik, babasının vefatından bu yana; Gedik Holding, Gedik Kaynak, Gedik Döküm, Gedik Vana, Gedik Eğitim Vakfı ve Gedik Üniversitesi’ni de yönetiyor. 2011 yılında kaynak robotu alanında çalışmalar yapmaya başlayan Gedik Holding, yurt dışından tedarikçilere işbirliği yaparak, robotik imalat bölümü açmış durumda.

ARDINDA ONLARCA ESER BIRAKTI

1963 yılından bugüne Türk sanayisine ve eğitimine büyük hizmetler vermiş olan Halil Kaya Gedik 2012 yılının Ağustos ayında vefat eder… 79 yıllık yaşamına pek çok başarı sığdıran Halil Kaya Gedik, başarılı sanayici kimliğinin yanı sıra uzun yıllar boyu eğitime ve toplumsal sorunlara yönelik projelere verdiği destekle de takdir toplamış biridir. Eğitime verdiği destekten dolayı pek çok kurum tarafından ödüllere layık görülür. Özürlü okulları, atölye ve spor salonları, eğitim binaları, Uşak Üniversitesi Eğitim Fakültesi Ek Binası, hatıra ormanları ve Özürlü Yaşam Köyü projesiyle 2007 tarihinde TBMM tarafından üstün hizmet madalyasına layık görülür. Uşak Üniversitesi’nin Fahri Doktora verdiği Halil Kaya Gedik, 2010 yılında Uluslararası Kaynak Enstitüsü tarafından Yaşam Boyu Başarı ödülüne layık görülmüş, enstitü ayrıca her yıl bilim adamlarına dağıttığı ödüller arasına “Halil Kaya Gedik Ödülü”nü de eklemiştir. Hayatını işine adayan Halil Kaya Gedik, evine bağlı, müsrifliği sevmeyen ve çok titiz biridir. Lüksü sevmeyen ve tüm kazancını işletmelerine yatıran Halil
Kaya Gedik aynı zamanda çalışanlarının tüm sorunlarıyla ilgilenir. Yanında çalışan herkesi “çalışma arkadaşım” diye tanıtır. Disiplinli ve ciddi çalışıldığı takdirde Türkiye’nin dünyada üretilen her şeyi yapabilecek güçte olduğuna inanan Halil Kaya Gedik, çalışmayı ibadet olarak görür. Bu yüzden holdinge bağlı tüm şirketlerin duvarlarına “Çalışmak ibadettir” yazısı astırır.

Kaynak: Radüs Dergisi